ระเบียบปฏิบัติและขั้นตอนการดำเนินการกรณีตรวจพบการทุจริต ในการสอบธรรมสนามหลวง
มาตรฐานความโปร่งใส: ขั้นตอนการดำเนินงานกรณีตรวจพบการทุจริตในการสอบธรรมสนามหลวง
เพื่อให้การสอบธรรมสนามหลวงเป็นไปด้วยความเรียบร้อย บริสุทธิ์ และยุติธรรม ตามมาตรฐานที่สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวงกำหนด เมื่อกรรมการกำกับห้องสอบตรวจพบพฤติกรรมหรือการกระทำที่ส่อเจตนาทุจริตในการสอบ จำเป็นต้องดำเนินการตามขั้นตอนระเบียบปฏิบัติอย่างเคร่งครัดดังต่อไปนี้
๑. การบันทึกรายละเอียดการทุจริตในใบตอบ
เมื่อมีการตรวจพบการทุจริต ให้กรรมการกำกับห้องสอบระบุรายละเอียดหรือลักษณะของการทุจริตที่เกิดขึ้นลงบน “ส่วนหัวของกระดาษใบตอบ” ของผู้เข้าสอบรูปนั้นหรือบุคคลผู้นั้นอย่างชัดเจน เพื่อใช้เป็นหลักฐานประกอบการพิจารณาในลำดับต่อไป
๒. การลงลายมือชื่อกำกับโดยคณะกรรมการ
เพื่อให้เกิดความโปร่งใสและเป็นเอกฉันท์ในการตรวจสอบ กำหนดให้กรรมการกำกับห้องสอบที่ปฏิบัติหน้าที่อยู่ในห้องสอบนั้นๆ ทุกรูปหรือทุกคน ต้องลงลายมือชื่อกำกับไว้ในใบตอบที่มีการทุจริตดังกล่าว เพื่อเป็นการยืนยันข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นร่วมกัน
๓. การรับรองโดยประธานอำนวยการสอบ
ขั้นตอนสุดท้ายในการจัดการเอกสาร ณ สนามสอบ คือการให้ ประธานอำนวยการสอบ ลงนามรับรองในใบตอบฉบับนั้นด้วยตนเอง เพื่อความเป็นระเบียบเรียบร้อยและใช้เป็นเอกสารหลักฐานสำคัญในการดำเนินการทางวินัยหรือการจัดการผลสอบตามระเบียบของสนามหลวงแผนกธรรม
๔. ข้อควรระวังว่าด้วยมาตรฐานเอกสารและระบบฐานข้อมูล
เพื่อป้องกันความสับสนและรักษามาตรฐานการตรวจสอบรายชื่อผู้เข้าสอบทั่วประเทศ สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวงมีข้อกำหนดเพิ่มเติมดังนี้
- บัญชีรับใบตอบ ทั้งในส่วนของนักธรรมและธรรมศึกษา จะต้องถูกสร้างและจัดพิมพ์ผ่าน “ระบบฐานข้อมูลกลางของสำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง” เท่านั้น
- ข้อห้ามโดยเด็ดขาด: สนามสอบทุกแห่งห้ามมิให้มีการจัดทำหรือพิมพ์บัญชีรายชื่อขึ้นเองโดยพลการ ทั้งนี้เพื่อให้ข้อมูลรายชื่อผู้เข้าสอบมีความถูกต้องตรงกันและเป็นระบบมาตรฐานเดียวกันทั่วประเทศ
บทสรุป: การดำเนินการที่ถูกต้องตามขั้นตอนเมื่อตรวจพบการทุจริต มิใช่เพียงการรักษาความถูกต้องของการสอบครั้งนั้นๆ เท่านั้น แต่ยังเป็นการดำรงไว้ซึ่งความศักดิ์สิทธิ์และความน่าเชื่อถือของการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกธรรมสืบไป
