บทนำ: เมื่อศรัทธาไม่ได้สร้างด้วยเวทมนตร์ ในโลกยุคปัจจุบันที่ผู้คนมักตื่นตาตื่นใจกับเรื่องเหนือธรรมชาติ หรือมองหาความสำเร็จแบบทางลัด “เกวัฏฏสูตร” (Kevatta Sutta) กลับนำเสนอแนวคิดที่สวนกระแสและท้าทายความเชื่อดั้งเดิมอย่างสิ้นเชิง พระสูตรนี้ไม่ได้ปฏิเสธการมีอยู่ของพลังพิเศษ แต่กลับตั้งคำถามที่แหลมคมกว่าว่า “ปาฏิหาริย์แบบไหนที่มีคุณค่าต่อชีวิตมนุษย์จริงๆ?”
บทนำ: พิมพ์เขียวแห่งความสำเร็จหลังพุทธกาล ในยุคสมัยที่เรามักถูกพร่ำบอกให้ “พอใจในสิ่งที่ตนมี” (Contentment) “สุภสูตร” กลับนำเสนอแนวคิดที่ท้าทายและแตกต่างอย่างสิ้นเชิง พระสูตรนี้ไม่ได้สอนให้เราหยุดอยู่แค่ความดีพื้นฐานหรือความสงบสุขชั่วคราว แต่กลับกระตุ้นให้เราก้าวข้ามทุกความสำเร็จ จนกว่าจะถึงจุดหมายปลายทางที่แท้จริง
บทนำ: เมื่อพุทธธรรมคือจิตวิทยาขั้นสูง ในแวดวงวิชาการศาสนา “โปฏฐปาทสูตร” ถูกยกย่องให้เป็นเพชรเม็ดงามที่ฉายภาพกลไกการทำงานของจิต (Mind) ได้อย่างล้ำสมัย เนื้อหาในพระสูตรนี้ไม่ใช่เรื่องราวปาฏิหาริย์เหนือจริง แต่คือบันทึกประวัติศาสตร์ที่ว่าด้วย Cognitive Science (วิทยาศาสตร์การรับรู้) ในบริบทของอารยธรรมอินเดียโบราณ โดยเฉพาะการถกเถียงในประเด็นที่ลึกซึ้งที่สุดอย่าง “สัญญา” (Perception/Memory) และ “อัตตา” (Self)
การศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกธรรม หรือ “การสอบธรรมสนามหลวง” ถือเป็นกลไกสำคัญในการรักษามาตรฐานความรู้ทางพระพุทธศาสนาของคณะสงฆ์ไทย ตลอดช่วงกึ่งศตวรรษที่ผ่านมา (พ.ศ. ๒๔๘๕ – ๒๕๔๒) ระบบการสอบได้ผ่านพลวัตการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญหลายประการ ทั้งในเชิงโครงสร้าง การวัดผล และบริบททางสังคม ข้อมูลจดหมายเหตุได้บันทึกรอยต่อทางประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจ ดังนี้
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๔๒ (ค.ศ. 1999) นับเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สะท้อนถึงเจตนารมณ์อันแน่วแน่ของคณะสงฆ์ไทย ในการธำรงไว้ซึ่งแก่นแท้ของการศึกษาพระพุทธศาสนา ภายใต้การนำของ พระธรรมกวี แม่กองธรรมสนามหลวง ท่านได้เน้นย้ำปรัชญาสำคัญที่ว่า การสอบมิใช่เพียงการแสวงหาเครื่องรับรองวิทยฐานะ แต่เป็นการทดสอบ “ความประณีตทางจิตใจ” ควบคู่ไปกับการบังคับใช้ระเบียบวินัยที่เข้มงวดที่สุด
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๔๑ (ค.ศ. 1998) นับเป็นหลักฐานสำคัญที่สะท้อนถึงเจตจำนงของคณะสงฆ์ไทยในการสร้าง “ความเป็นปึกแผ่นทางปัญญา” ท่ามกลางยุคสมัยที่สังคมต้องการหลักยึดเหนี่ยว ภายใต้การนำของ พระสุธรรมาธิบดี แม่กองธรรมสนามหลวง ท่านได้วางรากฐานทางความคิดที่ว่า การสอบธรรมมิใช่เพียงพิธีกรรมทางวิชาการ แต่คือกลไกสำคัญในการรักษาความสงบสุขของสังคม
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๔๐ (ค.ศ. 1997) นับเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สะท้อนวิสัยทัศน์ของคณะสงฆ์ไทยในช่วงทศวรรษ ๒๕๔๐ ได้เป็นอย่างดี ภายใต้การนำของ พระสุธรรมาธิบดี แม่กองธรรมสนามหลวง ในขณะนั้น ซึ่งไม่เพียงแต่เร่งรัดการยกระดับมาตรฐานการวัดผลให้เป็นสากล แต่ยังเน้นย้ำปรัชญาสำคัญที่ว่า การรู้ธรรมคือ “รากฐานของชีวิต” ที่จำเป็นยิ่งกว่าวิชาชีพ ท่ามกลางกระแสความเปลี่ยนแปลงของโลกและภัยคุกคามจากความเห็นผิด
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๓๙ (ค.ศ. 1996) นับเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สะท้อนถึงช่วงเวลาแห่งการ “ตอกย้ำมาตรฐาน” ภายหลังการปฏิรูปครั้งใหญ่ในปีก่อนหน้า (พ.ศ. ๒๕๓๘) สนามหลวงแผนกธรรมในปีนี้มุ่งเน้นการรักษาเสถียรภาพของระบบการวัดผลแบบใหม่ ควบคู่ไปกับการประกาศสงครามกับ “การทุจริต” โดยการรื้อฟื้นกฎหมายเก่าแก่สมัยเปลี่ยนแปลงการปกครองมาใช้เป็นเครื่องมือป้องปราม
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๓๘ (ค.ศ. 1995) นับเป็นหมุดหมายสำคัญในประวัติศาสตร์การศึกษาคณะสงฆ์ไทย เป็นปีแห่งการ “สังคายนาโครงสร้างการวัดผล” ครั้งใหญ่ เพื่อยกระดับมาตรฐานให้สอดคล้องกับหลักสากล ท่ามกลางปรากฏการณ์ทางสังคมที่ฆราวาสหันมาสนใจศึกษาธรรมเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ บทความนี้จะพาท่านไปสำรวจการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวผ่าน ๔ ประเด็นหลัก ดังนี้
เอกสารจดหมายเหตุเกี่ยวกับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๓๔ (ค.ศ. 1991) จากสนามหลวงแผนกธรรม นับเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ที่สะท้อนถึงช่วงเวลาหัวเลี้ยวหัวต่อสำคัญของการศึกษาคณะสงฆ์ไทย ภายใต้การนำของ พระสุธรรมาธิบดี แม่กองธรรมสนามหลวง ในขณะนั้น ท่านได้ชี้ให้เห็นถึงความท้าทายสูงสุดประการหนึ่ง คือการรักษาสมดุลระหว่างการขยายตัวของผู้เข้าสอบกับการผดุงความศักดิ์สิทธิ์ของสนามสอบท่ามกลางปัญหาการทุจริต
More
สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง ประกาศผลสอบนักธรรมชั้นโท และธรรมศึกษาชั้นตรี-โท ประจำปีการศึกษา ๒๕๖๘ (บางส่วน) (21,199)
ด่วน! ประกาศผลสอบธรรมศึกษา ๒๕๖๘ ทั่วประเทศ รีบเช็กชื่อ-สกุล ก่อนพิมพ์ใบประกาศฯ ภายใน ๒๐ ม.ค. นี้ (12,066)
ดาวน์โหลด ใบคำร้อง ขอประกาศนียบัตรใหม่ (9,193)
ประกาศผลสอบ “นักธรรมชั้นเอก” ปี ๒๕๖๘ เปิดตรวจสอบรายชื่อ-แจ้งแก้ไขคำสะกดผิด ด่วนภายใน ๒๐ ม.ค. นี้ (6,798)
การประกาศรายชื่อผู้สอบผ่านนักธรรมชั้นตรี ประจำปีการศึกษา ๒๕๖๘ (4,857)
