ประวัตินักธรรม ตอนที่ ๗: จัดหลักสูตรนักธรรมเชื่อมโยงกับหลักสูตรบาลี
หลังจากได้จัดตั้งหลักสูตรนักธรรมชั้นโทขึ้นแล้ว สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ก็ทรงจัดระเบียบชั้นเปรียญใหม่ให้เชื่อมโยงกับการศึกษานักธรรม ดังนี้
หลังจากได้จัดตั้งหลักสูตรนักธรรมชั้นโทขึ้นแล้ว สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ก็ทรงจัดระเบียบชั้นเปรียญใหม่ให้เชื่อมโยงกับการศึกษานักธรรม ดังนี้
องค์สามเณรรู้ธรรมและองค์นักธรรม ที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงพระดำริจัดขึ้นนั้น นอกจากทรงจัดหลักสูตรแล้ว ยังได้ทรงกำหนดระเบียบการสอบ ซึ่งประกอบด้วย จำนวนข้อปัญหา วิธีการเขียนตอบปัญหา วิธีการตรวจ วิธีการให้คะแนน และการตัดสินได้-ตก ไว้อย่างละเอียด ซึ่งขอนำมาบันทึกไว้ ดังนี้
การศึกษาของภิกษุสามเณรในประเทศไทยแต่โบราณมา คือการศึกษาภาษาบาลี ที่เรียกว่า การศึกษาพระปริยัติธรรม เป็นการศึกษาพระพุทธศาสนาในภาษาบาลี เพื่อให้รู้ภาษาบาลีสามารถอ่านพระคัมภีร์ของพระพุทธศาสนาได้โดยสะดวก เพราะคัมภีร์ของพระพุทธศาสนาฝ่ายเถรวาทดังที่นับถืออยู่ในประเทศไทยนั้น ล้วนจารึกไว้ด้วยภาษาบาลี
การจัดการข้อมูล การรับส่งเอกสารสอบ (ข้อสอบและใบตอบ) สำหรับการสอบธรรมสนามหลวง ประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๘ มีระเบียบปฏิบัติและกำหนดเวลาที่แตกต่างกันไปตามสังกัดของสำนักเรียน (ส่วนกลางและส่วนภูมิภาค) โดยสามารถแบ่งขั้นตอนหลัก ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการจัดการเอกสารและข้อมูลออกเป็น ๓ ระยะ คือ การนำส่งข้อมูลผู้เข้าสอบ, การรับข้อสอบ/เอกสารก่อนสอบ, และการนำส่งใบตอบ/บัญชีหลังสอบ
สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวงได้ประกาศกำหนดการสำหรับการวัดและประเมินผลการศึกษาพระปริยัติธรรม แผนกธรรม ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๖๘ โดยได้วางระเบียบวาระเกี่ยวกับวัน เวลา สถานที่ และผู้รับผิดชอบในการตรวจใบตอบ (ข้อสอบ) ธรรมสนามหลวง
การศึกษาพระปริยัติธรรมถือเป็นรากฐานสำคัญในการดำรงอยู่และเผยแผ่คำสอนของพระพุทธศาสนาในประเทศไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่ง แผนกธรรม ซึ่งเป็นหลักสูตรการศึกษาพระธรรมวินัยใน ภาษาไทย เกิดขึ้นจากพระดำริของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เมื่อครั้งที่ทรงเห็นว่าการศึกษาพระปริยัติธรรมในภาษาบาลีนั้นเป็นเรื่องยากสำหรับภิกษุสามเณรทั่วไป นำไปสู่การขาดแคลนผู้มีความรู้ในพระธรรมวินัย
สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง (Royal Dhamma Studies Office) ถือเป็นองค์กรที่มีบทบาทสำคัญยิ่งในโครงสร้างการบริหารการศึกษาของคณะสงฆ์ไทย ในฐานะหน่วยงานปฏิบัติการหลักที่รับผิดชอบการจัดการศึกษาและการประเมินผล “หลักสูตรพระปริยัติธรรม แผนกธรรม” ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญในการเผยแผ่และสืบทอดหลักธรรมคำสอนของพระพุทธศาสนา ทั้งแก่พระภิกษุสามเณรและพุทธศาสนิกชนทั่วไป ทั้งภายในราชอาณาจักรและในต่างประเทศ
จศป. ย่อมาจาก เจ้าหน้าที่การศึกษาพระปริยัติธรรม ซึ่งเป็นบุคลากรสำคัญในการขับเคลื่อนงานการศึกษาพระปริยัติธรรมตามพระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. ๒๕๖๒ และข้อบังคับคณะกรรมการการศึกษาพระปริยัติธรรม ว่าด้วยการบริหารงานบุคคลฯ พ.ศ. ๒๕๖๓
สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง ได้ออกประกาศเรื่อง “หลักเกณฑ์และวิธีการเสนอโครงการอบรมนักธรรมและธรรมศึกษาก่อนสอบ ปีการศึกษา ๒๕๖๘” เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างเรียบร้อย และสอดคล้องกับหลักธรรมาภิบาล ในการขอรับจัดสรรงบประมาณอุดหนุนจากสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ

More