Tagged: วัดเป็นโรงเรียน

เสียงท่องหนังสือกลางศาลาและพายุแห่งการเปลี่ยนแปลง ในวันที่แสงแดดอ่อนทอแสงลงบนลานทรายของวัดวาอาราม ภาพที่ชาวสยามคุ้นตาคือเด็กชายตัวน้อยในชุดผ้าผ่อนเรียบง่าย หิ้วปิ่นโตเดินตามหลังพระภิกษุผู้สงบเสงี่ยม หรือไม่ก็นั่งล้อมวงกันบนศาลาไม้หลังเก่า เสียง “นะโม ก ข” ดังประสานไปกับเสียงระฆังที่กังวานบอกเวลา นี่คือภาพจำของวิถีการเรียนรู้ที่ฝังรากลึกมานับศตวรรษ วัดไม่ได้เป็นเพียงสถานที่บำเพ็ญกุศล แต่เป็นห้องเรียนแห่งแรก และพระสงฆ์คือแม่พิมพ์ผู้เจียระไนกุลบุตรให้มีความรู้และศีลธรรม

ภาพจำจากอดีตและวิกฤตแห่งยุคสมัย หากย้อนเวลากลับไปในอดีตกาล ก่อนที่สยามจะมีอาคารเรียนคอนกรีตเรียงรายเช่นทุกวันนี้ ภาพที่ชินตาของสังคมไทยคือภาพของเด็กชายตัวน้อยที่หิ้วปิ่นโตตามหลังพระสงฆ์ หรือนั่งล้อมวงท่องหนังสืออยู่บนศาลาวัด เสียงท่อง “นะโม ก ข” ดังแว่วเคล้าเสียงระฆัง นี่คือวิถีแห่งการเรียนรู้ที่ฝังรากลึกอยู่ในวัฒนธรรมไทย วัดมิได้เป็นเพียงศาสนสถาน แต่เป็นศูนย์กลางของสรรพวิชา โดยมีพระสงฆ์ผู้ทรงภูมิรู้ทําหน้าที่เป็น “ครู” ถ่ายทอดวิชาการอ่านเขียนและหลักธรรมแก่กุลบุตรผู้ฝากตัวเป็นศิษย์วัด

นวัตกรรมเชิงยุทธศาสตร์ “วัดเป็นโรงเรียน”: พลิกวิกฤตทรัพยากรสู่รากฐานการศึกษาสมัยใหม่ ในยุคที่สยามประเทศต้องเร่ง “อัปเกรด” ระบบปฏิบัติการของชาติให้ทันสมัยทัดเทียมตะวันตก โจทย์ที่ยากที่สุดของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๕) คือการขยายการศึกษาให้ทั่วถึงราษฎรในเวลาอันสั้นท่ามกลางข้อจำกัดมหาศาล ท่ามกลางวิกฤตนี้ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้ทรงเสนอทางออกที่เป็น “จุดเปลี่ยน” สำคัญผ่านกุศโลบาย “ใช้วัดเป็นโรงเรียน ใช้พระเป็นครู” ซึ่งหากเราวิเคราะห์ด้วยสายตาคนทำงานยุคปัจจุบัน นี่คือแนวคิดการบริหารจัดการที่เปี่ยมด้วยวิสัยทัศน์ผ่าน ๔ มิติดังนี้ครับ