Tagged: แม่กองธรรมสนามหลวง
แจ้งความคืบหน้าล่าสุดการจัดพิมพ์ใบประกาศนียบัตรนักธรรมและธรรมศึกษา ประจำปีการศึกษา ๒๕๖๘ โดยส่วนกลางกรุงเทพมหานคร ได้จัดพิมพ์เสร็จสมบูรณ์แล้ว ขณะนี้กำลังเร่งทยอยพิมพ์ในส่วนของภูมิภาคทั่วประเทศ ตามที่สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง ได้เริ่มดำเนินการจัดพิมพ์ประกาศนียบัตร ตั้งแต่วันที่ 27 มกราคม 2569 ที่ผ่านมา เพื่อมอบให้แก่ผู้สอบผ่านนักธรรมและธรรมศึกษาทุกระดับชั้นนั้น สถานะการดำเนินงานล่าสุด คือ กำหนดการและสถานที่ติดต่อรับเอกสาร เพื่อให้การส่งมอบใบประกาศนียบัตรเป็นไปด้วยความรวดเร็ว สำนักเรียนต่าง ๆ สามารถติดต่อขอรับได้ตามกำหนดการ ดังนี้ ข้อสำคัญ: ผู้ที่ได้รับมอบหมายมารับประกาศนียบัตร จะต้องนำหนังสือนำเพื่อติดต่อขอรับ มาแสดงเป็นหลักฐานด้วยทุกครั้ง เวลาทำการและช่องทางติดต่อ สามารถติดต่อขอรับได้ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป (ตามกำหนดการข้างต้น) ในเวลา 10.00 – 16.30 น....
จากกรณีที่เกิดอุทกภัยในหลายจังหวัดที่ผ่านมา จนทำให้ทางสำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวงจำเป็นต้องประกาศเลื่อนการสอบธรรมศึกษา ประจำปีการศึกษา ๒๕๖๘ ในพื้นที่ภาค ๑๖ (ธรรมยุต) จ.นครศรีธรรมราช, ภาค ๑๗ จ.ตรัง และภาค ๑๘ (ธรรมยุต) ทุกจังหวัด ออกไปก่อนหน้านี้เพื่อให้ทุกคนปลอดภัยและจัดการกับสถานการณ์ในพื้นที่
ในมิติของการบริหารการศึกษาแห่งชาติ เรามีกระทรวงศึกษาธิการและที่ประชุมอธิการบดีคอยวางรากฐานหลักสูตร ทว่าในอาณาจักรแห่งผ้าเหลืองที่ดำรงอยู่มานานนับพันปี การรักษาความถูกต้องของพระธรรมวินัยและการสืบทอดภาษาบาลีอันเป็นที่บรรจุพระพุทธพจน์ จำเป็นต้องมีผู้กำกับดูแลมาตรฐานวิชาการที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน ตำแหน่ง “แม่กองบาลีสนามหลวง” และ “แม่กองธรรมสนามหลวง” จึงมิใช่เพียงตำแหน่งตามจารีตโบราณ แต่คือ “แม่ทัพทางปัญญา” ที่ได้รับความรองรับทางกฎหมายตาม พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ และ พระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. ๒๕๖๒ เพื่อขับเคลื่อนศาสนศึกษาไทยให้ก้าวทันพลวัตของโลกยุคใหม่
เมื่อฤดูกาลสอบนักธรรมและธรรมศึกษาผ่านพ้นไป ช่วงเวลาที่ทุกคนเฝ้ารอก็คือ “วันประกาศผลสอบ” ทราบหรือไม่ว่า สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง ได้พัฒนาระบบสารสนเทศเพื่ออำนวยความสะดวกในการตรวจสอบรายชื่อผู้สอบผ่าน โดยแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบหลัก ตามวัตถุประสงค์การใช้งานที่แตกต่างกัน ไม่ว่าคุณจะเป็นนักเรียนที่รอลุ้นผลสอบปีล่าสุด หรือครูอาจารย์ที่ต้องการค้นหาข้อมูลศิษย์เก่าย้อนหลัง บทความนี้จะพาไปทำความรู้จักทั้ง 2 ระบบ เพื่อให้คุณเลือกใช้งานได้อย่างถูกต้องครับ
พุทธศักราช ๒๕๒๙ นับเป็นห้วงเวลาสำคัญในประวัติศาสตร์การศึกษาของคณะสงฆ์ไทย ด้วยสถิติผู้สมัครสอบธรรมสนามหลวงที่สูงถึง ๓๓๔,๔๔๕ รูป/คน ซึ่งเพิ่มขึ้นจากปีก่อนหน้าเกือบสองหมื่นราย ปริมาณงานด้านการบริหารจัดการที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญนี้ จำเป็นต้องอาศัยระบบโลจิสติกส์และการประสานงานที่มีประสิทธิภาพ วัดราชผาติการาม เขตดุสิต ซึ่งทำหน้าที่เป็นที่ทำการของสนามหลวงแผนกธรรมในขณะนั้น จึงมีบทบาทสำคัญในฐานะศูนย์กลางการปฏิบัติการ (Operational Hub) ในการกระจายข้อสอบและกำกับดูแลกระบวนการสอบให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อย
พุทธศักราช ๒๕๒๙ นับเป็นห้วงเวลาสำคัญในประวัติศาสตร์การศึกษาพระปริยัติธรรม แผนกธรรม ด้วยสถิติผู้เข้าสอบทั่วราชอาณาจักรที่สูงถึง ๓๓๔,๔๔๕ รูป/คน ปรากฏการณ์ที่มีผู้สนใจศึกษาหลักธรรมจำนวนมหาศาลนี้ นำมาซึ่งความจำเป็นในการรักษาความเรียบร้อยและมาตรฐานของการสอบ สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวงจึงให้ความสำคัญยิ่งกับ “ระเบียบว่าด้วยมารยาทของผู้เข้าสอบ” ซึ่งมิใช่เพียงมาตรการควบคุมทางกายภาพ แต่เป็นการแสดงออกเชิงสัญลักษณ์ถึง “จริยวัตรแห่งผู้รู้ธรรม” และวัฒนธรรมความสำรวมที่สืบทอดกันมา
พุทธศักราช ๒๕๒๙ นับเป็นหมุดหมายสำคัญทางประวัติศาสตร์การศึกษาของคณะสงฆ์ไทย โดยเฉพาะในช่วงเดือนพฤศจิกายน ซึ่งเป็นห้วงเวลาแห่งการวัดผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกธรรม หากพิจารณาบริบททางสังคมและศาสนาในขณะนั้น จะพบว่าการสอบธรรมสนามหลวงซึ่งจัดขึ้นตั้งแต่วันที่ ๑๗ พฤศจิกายน ๒๕๒๙ มิได้เป็นเพียงกิจกรรมทางวิชาการประจำปี แต่เป็นปรากฏการณ์ที่สะท้อนถึงความตื่นตัวสูงสุดในการศึกษาหลักธรรมของพุทธบริษัท ทั้งฝ่ายบรรพชิตและคฤหัสถ์
บทนำ: ภูมิทัศน์แห่งปัญญาในกระแสธารศรัทธา ท่ามกลางบรรยากาศอันคึกคักของการสอบธรรมสนามหลวงในปีพุทธศักราช ๒๕๒๐ ซึ่งมีสถิติผู้สมัครสอบทั้งบรรพชิตและคฤหัสถ์สูงเป็นประวัติการณ์ถึง ๒๑๙,๘๑๓ รูป/คน นอกเหนือจากมิติของการวัดผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาแล้ว ยังปรากฏวัฒนธรรมทางปัญญาที่สำคัญยิ่งในรูปแบบของหนังสือ “เรื่องสอบธรรมสนามหลวง” สิ่งพิมพ์ฉบับนี้มิได้ทำหน้าที่เพียงบันทึกระเบียบวิธีปฏิบัติและแบบทดสอบ แต่คือ “ธรรมบรรณาการ” ที่เชื่อมโยงอุดมการณ์ความกตัญญูของบูรพาจารย์เข้ากับพันธกิจในการพิทักษ์รักษารากแก้วของพระพุทธศาสนาให้ยั่งยืนสืบไป
ท่ามกลางบรรยากาศกรุงเทพมหานครในปลายปีพุทธศักราช ๒๕๒๐ เมื่อลมหนาวเริ่มพัดปกคลุมยอดมณฑพและพระปรางค์ริมฝั่งเจ้าพระยา ในขณะที่วิถีชีวิตคนเมืองเริ่มก้าวเข้าสู่ความทันสมัย แต่ภายในรั้วพระอารามหลวงสำคัญกลับเต็มไปด้วยความคึกคักอย่างมีระเบียบวินัย นี่คือยุคทองที่ยอดผู้สมัครสอบธรรมสนามหลวงพุ่งทะยานสูงถึง ๒๑๙,๘๑๓ รูป/คน การจะบริหารจัดการผู้เข้าสอบจำนวนมหาศาลนี้ได้ จำเป็นต้องมีโครงสร้างที่แข็งแกร่งซึ่งเรียกว่า “สำนักเรียนส่วนกลาง” โดยมีอารามชั้นเอกทำหน้าที่เป็นฐานที่มั่นรวบรวมเหล่าศาสนทายาทจากวัดต่าง ๆ มาทดสอบภูมิธรรมบนมาตรฐานเดียวกัน
ท่ามกลางสายลมหนาวที่พัดแผ่วจากแม่น้ำเจ้าพระยาเข้าสู่เขตพระนครในช่วงต้นปีพุทธศักราช ๒๕๒๑ บรรยากาศภายใน วัดสามพระยา มิได้มีเพียงความสงบวิเวกตามวิสัยอารามเท่านั้น ทว่าภายใน ศาลาอบรมสงฆ์ อันกว้างขวาง กลับอบอวลไปด้วยกลิ่นอายแห่งปัญญาและความเข้มงวดทางวิชาการ เพราะที่นี่คือ “สมรภูมิสุดท้าย” ที่ใบตอบของศาสนทายาทนับแสนจะถูกเจียระไนให้เป็นทองเนื้อแท้ทางธรรม
