Tagged: การปฏิรูปการศึกษาคณะสงฆ์

สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส (พ.ศ. ๒๔๐๓ – ๒๔๖๔) ทรงเป็นสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ ๑๐ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ และทรงเป็น “แม่กองธรรมสนามหลวง” พระองค์แรก ตลอดพระชนมชีพของพระองค์เต็มไปด้วยการทำงานหนักเพื่อวางรากฐานและการปฏิรูประบบการศึกษาและการปกครองคณะสงฆ์ครั้งสำคัญที่สุดในประวัติศาสตร์ไทย

สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส (พ.ศ. ๒๔๐๓ – ๒๔๖๔) ทรงเป็นเสมือน “สถาปนิก” ผู้วางรากฐานการบริหารจัดการคณะสงฆ์ไทยให้เป็นระบบและสอดคล้องกับโครงสร้างรัฐสมัยใหม่ พระกรณียกิจตลอดระยะเวลาที่ทรงดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช (พ.ศ. ๒๔๕๓–๒๔๖๔) ถือเป็นการปฏิรูปด้าน รัฐประศาสนศาสตร์ (Public Administration) ที่สำคัญที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ไทย ครอบคลุมทุกมิติพันธุ์กิจ ตั้งแต่การออกแบบโครงสร้างองค์กร การบริหารทรัพยากรบุคคล ไปจนถึงระบบการควบคุมคุณภาพ

องค์สามเณรรู้ธรรมและองค์นักธรรม ที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงพระดำริจัดขึ้นนั้น นอกจากทรงจัดหลักสูตรแล้ว ยังได้ทรงกำหนดระเบียบการสอบ ซึ่งประกอบด้วย จำนวนข้อปัญหา วิธีการเขียนตอบปัญหา วิธีการตรวจ วิธีการให้คะแนน และการตัดสินได้-ตก ไว้อย่างละเอียด ซึ่งขอนำมาบันทึกไว้ ดังนี้